Arama

Proje Sonuç Raporu Yazımında Uyulması Gereken Kurallar için tıklayınız.

Proje Sonuç Raporu Yazımında Uyulması Gereken Kurallar için tıklayınız.

Sabahat Yazıcı

TÜBİTAK Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Daire Başkanlığı, TÜBİTAK bünyesinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin teşvik edilmesine yönelik yürütülen destekler kapsamında odaklanılacak bilimsel ve teknolojik alanların ulusal hedefler doğrultusunda belirlenmesine yönelik araştırmalar yapma, yöntem geliştirme ve uygulama; Ar-Ge, yenilikçilik ve girişimcilik destek mekanizmaları konusunda değerlendirme çalışmaları planlama ve gerçekleştirme; Ar-Ge, yenilikçilik ve girişimcilik konularında mevcut durumun ve Ar-Ge yapan aktörlerin performansının ölçülmesi, izlenmesi ve değerlendirilmesi amacıyla gösterge, endeks ve yöntem oluşturma, uygulama ve çalışma çıktılarını kamuoyuna duyurma; ulusal strateji belgeleri ve eylem planlarına katkı sağlama; OECD ve Avrupa Birliği gibi uluslararası kuruluşların BTY politikası çalışmalarını izleme ve bu çalışmalara katkı sağlama görevlerini sürdürmektedir.

2515 - COST Aksiyon Üyeleri Ar-Ge Destek Programı Bilim ve Teknolojide Avrupa İşbirliği Kuruluşu (European Cooperation in Science and Technology-COST Association) bünyesindeki COST Aksiyonu adı verilen uluslararası bilimsel ağlarda Yönetim Komitesi ve/veya Çalışma Grubu üyesi olarak görev yapan Türk araştırmacıların konu bakımından Aksiyon ile uyumlu Ar-Ge projelerinin desteklenmesini amaçlamaktadır.

Proje başvuruları http://uidb-pbs.tubitak.gov.tr/ adresinden gerçekleştirilmektedir.

2515 - COST Aksiyon Üyeleri Ar-Ge Destek Programı kapsamında PTİ ve kurum hissesi hariç 3.000.000 TL'ye kadar olan projeler desteklenmektedir. Proje süre üst limiti 36 aydır. 

2515 COST Aksiyon Üyeleri Ar-Ge Destek Programı'na bir COST Aksiyonu'nda Çalışma Grubu ve/veya Yönetim Komitesi üyesi olarak görev yapmakta olan bilim insanları başvurabilmektedir. Proje önerisinin üye olunan Aksiyonun konusuyla uyumlu olması beklenmektedir.

2515 COST Programı, ARDEB projelerindeki görev alma limitlerine tabi değildir. 

2515 Programı başvuru koşulları için 1001 Programı koşulları geçerlidir. Ayrıntılı bilgi için tıklayınız.  

UYARI:
Başvuru yapacağınız programa ilişkin güncel “Başvuru Formu ve Ekleri (EK-1 Kaynaklar, EK-2 Bütçe ve Gerekçesi)”nin doldurularak elektronik başvuru sistemine yüklenmesi gerekmektedir.

NOT:
- Tüm formlar indirilebilir şekilde yalnızca elektronik başvuru sisteminde bulunmaktadır. Söz konusu formlar başvuru esnasında elektronik sistemden indirilmeli, doldurulmalı ve tekrar sisteme yüklenmelidir.
Başvuru sistemine https://uidb-pbs.tubitak.gov.tr/ adresinden ulaşılabilmektedir.

Başvuru Belgeleri

UYARI: Başvuru yapacağınız programa ilişkin güncel “Başvuru Formu ve Ekleri (EK-1 Kaynaklar, EK-2 Bütçe ve Gerekçesi)”nin doldurularak elektronik başvuru sistemine yüklenmesi gerekmektedir. Projenin değerlendirmeye alınabilmesi için Başvuru Formu Arial 9 yazı tipinde hazırlanmalı, mevcut formatta herhangi bir değişiklik yapılmamalı, EK-1 ve EK-2 hariç 25 sayfayı geçmemeli, sisteme yüklenecek her bir dosyanın büyüklüğü ise 20 MB’ı aşmamalıdır. Lütfen, belirtilen şartların sağlanmaması durumunda proje önerinizin değerlendirmeye alınmayarak iade edileceğini unutmayınız!

• Başvuru Formu (Elektronik başvuru sistemine yüklenmesi gereken belge)
• Başvuru Formu EK-1 Kaynaklar (Elektronik başvuru sistemine yüklenmesi gereken belge)
• Başvuru Formu EK-2 Bütçe ve Gerekçesi (Elektronik başvuru sistemine yüklenmesi gereken belge)
• Başvuru Formu EK-3 Proje Ekibinin Diğer Projeleri ve Güncel Yayınları (Elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır.)
• Proje Önerisi Değişiklik Bildirim Formu (Aynı/Benzer proje önerisi ile daha önce TÜBİTAK’a başvuru yapıldı ve bilimsel değerlendirme sonucunda proje reddedildi ise doldurulması gereken form, elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır.)
• Feragat Formu (Daha önce Kurumumuza sunulan ve desteklenmesi uygun bulunmayan aynı/benzer içerikli proje önerisinde yer alan ve hak sahibi olarak imzası bulunan ancak yeni sunulan proje önerisinde adı geçmeyen kişiler için elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır. Formun, söz konusu kişilerin başvuru sırasında yurt içinde olmaları halinde ilgili kişiler tarafından nitelikli elektronik imza sertifikası kullanılarak imzalanması, yurt dışında bulunmaları halinde ise kendilerine e-posta ile iletilecek linki onaylamaları gerekmektedir. | Ayrıntılı Bilgi)
• 4691 Sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu Kapsamında Faaliyet Gösteren Şirketler Bünyesinde Görev Yapan Üniversite Öğretim Elemanları için Proje Başvurusu İzin Formu (Elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır. Formun, elektronik imza sürecinde ilgili kişiler (şirket ve üniversite kuruluş yetkilileri) tarafından imzalanması gerekmektedir.)
• TÜBİTAK Başkanlık Onay Yazısı (Proje ekibinde TÜBİTAK Merkez/Enstitülerinden yürütücü/araştırmacı/danışman bulunması halinde, söz konusu kişiler için Başkanlık Oluru alınması ve “Başkanlık Onay Yazısı”nın tarih ve sayı bilgilerinin elektronik başvuru sisteminde ilgili alana girilmesi gerekmektedir. | Ayrıntılı Bilgi)
• Yurt Dışı Araştırmacı Bilgi Formu (Proje ekibinde yurt dışı araştırmacı bulunması halinde) (Elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır.)
• Yurt Dışı Araştırmacı Katılım Mektubu (Proje ekibinde yurt dışı araştırmacı bulunması halinde) (Elektronik başvuru sistemine girilen bilgiler doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır. Sistem üzerinden yurt dışı araştırmacıya e-posta ile gönderilecek katılım mektubunun ilgili kişi tarafından onaylanması gerekmektedir.)
• Yurt Dışı Araştırmacı/Danışman Özgeçmişi (Proje ekibinde yurt dışı araştırmacı/danışman bulunması halinde özgeçmişleri ARBİS bilgileri doğrultusunda sistem tarafından otomatik olarak oluşturulmaktadır. Yurt dışı araştırmacı ve danışmanların tercihen detaylı özgeçmişlerinin yüklenebilmesi için sistemde ayrıca alan açılmaktadır.)

Aşağıda yer alan belgelerin ise; projenin desteklenmesine karar verilmesi halinde, ilgili Araştırma Destek Grubu tarafından verilen süre içerisinde eksiksiz olarak ve istenilen formatta Kurumumuza iletilmesi gerekmektedir. Belgelerin, belirtilen süreler içinde temin edilememesi halinde proje yürürlüğe alınmayacaktır.

• Fikri Mülkiyet Hak Sahipliği Protokolü
• Etik Kurul Onay Belgesi (Gerekli ise | Ayrıntılı Bilgi)
• Yasal/Özel İzin Belgesi (Gerekli ise | Ayrıntılı Bilgi)
• Destek Mektupları (Gerekli ise)
• Proforma Fatura (Gerekli ise)
• KOBİ Beyannamesi (Küçük ve Orta Büyüklükte İşletme (KOBİ) olma şartlarına ulaşamamış sermaye şirketleri ve KOBİ niteliğindeki işletmelerin yönetici ve ortaklarının proje yürütücüsü olması durumunda)

Özel Kuruluşların Kuruluş Yetkilisi Tanımı için Talep Edilen Belgeler (Ayrıntılı Bilgi)

• Ticaret Sicil Gazetesi (Şirketin güncel unvan ve adresinin yer aldığı sayfa)
• Oda Sicil Kayıt Sureti
• İmza Sirküleri
• Yetki Belgesi (Şirketi temsile yetkili kişinin belirtildiği ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü’nden alınmış belge)

TÜBİTAK Teknoloji Hazırlık Seviyesi Belirleme Metodolojisi

Teknoloji Hazırlık Seviyesi (THS) değerlendirmesi bilim, teknoloji ve yenilik (BTY) sistemlerinde teknolojilerin mevcut seviyesinin belirlenmesi, proje başvurularının doğru aktör/destek mekanizmalarına yönlendirilmesi ve böylelikle kaynakların etkin, hedef odaklı kullanımını sağlaması açısından önem kazanan bir süreçtir.

TÜBİTAK’ın “akademik ve endüstriyel Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine destek vermesi” ve “belirlenen ulusal önceliklere hizmet eden Ar-Ge çalışmalarını gerçekleştirmesi” görevleri göz önünde bulundurulduğunda, kendi süreçlerinde kullanmak amacıyla bir Teknoloji Hazırlık Seviyesi belirleme metodolojisi oluşturması gerekliliği ortaya çıkmıştır.

2018 yılında TÜBİTAK Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Dairesi (BTYPD) tarafından ülkemize özgü  “Teknoloji Hazırlık Seviyesi (THS) Belirleme Soru Setleri” ve “Teknoloji Hazırlık Seviyesi (THS) Hesaplama Metodolojisi” geliştirilmiştir.  THS belirleme metodolojisi geliştirme çalışması ilgili ulusal ve uluslararası akademik literatür taraması yapılarak elde edilen bilgiler; ülkemizdeki yasal düzenlemeler ve ilgili mevzuatların incelenmesi, BTY ekosistemi içerisindeki aktörler ve alan bazlı olarak yetkin akademisyenler ile araştırmacıların görüşlerinin alınması ve tüm girdiler sonucunda soru setlerinin oluşturulması aşamalarından oluşmaktadır.

Geliştirilen Teknolojik Hazırlık Seviyesi (THS) soru setlerinin kullanılmasıyla, TÜBİTAK tarafından desteklenen Ar-Ge ve Yenilik projelerinin teknolojik ilerlemeyi sağlama başarısı ve seviyelerinin ölçülebilmesi hedeflenmektedir. Bu kapsamda THS soru setlerinin Ar-Ge yenilik destekleri süreçlerine entegrasyonu, “beklenen” (ex-ante) ve “gerçekleşen” (ex-post) etki analizlerinin gerçekleştirilmesine yönelik önemli bir adımdır.

THS soru setleri; ürün ve teknolojilerin geliştirilme safhaları, yasal izin prosedürleri ve mevzuatları göz önünde bulundurulduğunda, sektörel olarak farklılaşmaktadır.

Yaygın olarak kullanılan THS soru ve tanımları çok genel, mühendislik ve donanım odaklıdır. Teknolojilerin kendilerine has yapısı ve geliştirme aşamalarındaki farklılıklar göz önüne alınarak TÜBİTAK BTYPD tarafından Genel-Mühendislik-Sistem Geliştirme, Yazılım, Sağlık Sektörü Tıbbi Cihaz Geliştirme, Sağlık Sektörü İlaç ve Tedavi Geliştirme, Sağlık Sektörü Tanı ve Tanı Kiti Geliştirme, Tarım ve Hayvancılık Tarla ve Bahçe Biyoteknolojisi, Tarım ve Hayvancılık Bitki Koruma ve Toprak Besleme ve Tarım ve Hayvancılık Hayvan Yetiştirme\Besleme olmak üzere toplam 8 farklı THS soru seti oluşturulmuştur. Hazırlanan THS metodolojisi ve soru setleri ilk kez TÜBİTAK 2020-1 dönemi başvuru süreçlerine entegre edilmeye başlanmıştır.

Soru grupları her bir THS için oluşturulduktan sonra bazı teknik terimleri anlaşılır hale getirmek adına “Terimler Sözlüğü” oluşturulmuştur. THS sorularını cevaplayacak kişilere yol gösterici nitelikte olan bu sözlüğe aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz:

TÜBİTAK süreçlerinde kullanılması planlanan THS belirleme metodolojisinde 6’lı skala benimsenmiş olup; her bir soru için tamamlanma yüzdesi belirlenirken, rakam seçtirmek yerine tamamlanma oranı işaretlenmektedir (Şekil 1).

Şekil 1. THS Belirlemeye Yönelik Sorulan Sorularda Tamamlanma Derecesi Ölçümü

Her bir soru için tamamlanma oranı elde edildikten sonra söz konusu THS’de kaç soru varsa soruların tamamlanma yüzdeleri toplanarak soru sayısına bölünmektedir.

Teknoloji Hazırlık Seviyelerine ilişkin tüm Ar-Ge adımları göz önünde bulundurularak, ilgili mevzuatlara ve standartlara uygun bir şekilde hazırlanan soru gruplarının hesaplama yönetimde her bir soruya eşit ağırlık verilmektedir. %80 tamamlanma oranını geçen THS tamamlanmış kabul edilmektedir. Projenin teknoloji hazırlık seviyesi belirlenirken tamamlanmamış herhangi bir THS varsa o seviyeden sonraki THS’lerin tamamlanıp, tamamlanmamış olması projenin THS’sine etki etmemektedir.

Eksik kalan ilk THS’den önceki tamamlanmış son THS o projenin THS’si olarak belirlenmektedir. Örnek vermek gerekirse; bir proje THS 1, THS 2 ve THS 4 ü tamamlamış ancak THS 3 tamamlanmamış gözüküyorsa, projenin THS’si 2 olarak belirlenmektedir (Şekil 2).

Şekil 2. THS Belirleme Örneği

THS belirleme araçları bir araya getirildiğinde her bir THS özelinde tanımlar, soru grupları, her bir faaliyetin tamamlanma seviyesi ve gerçekleştirilen faaliyetin proje dahilinde/dışında olma durumu bir excel dosyasına aktarılarak hesaplama yöntemi formülleştirilmiş ve otomatik THS hesaplama aracı excel formatında kullanıma sunulmuştur.

THS Soru Setleri Nasıl Doldurulmalıdır?

Aşağıdaki dosyada farklı sekmelerde verilen THS soru setlerinden proje başvurunuzun konusuna veya projenize en uygun olduğunu değerlendirdiğiniz 1 seti doldurmanız beklenmektedir. Soru seti, proje başvuru aşamasında konunun halihazırdaki seviyesi için 1 set, proje sonucunda hedeflenen seviye için 1 set olarak doldurulmalıdır. Projenizin konusunda önceden sizin ve/veya başka bir araştırma grubunun tamamladığı çalışmalarla ilgili sorulara “tamamlandı” seçeneğini işaretleyebilirsiniz. Başvuru esnasında talep edilen “hedeflenen teknolojik hazırlık seviyesi” proje dahilinde yürüteceğiniz çalışmalar ve planlamanız ışığında bu teknolojiyi projenizin bitiminde hangi THS'ye ilerletmeyi öngördüğünüze dairdir. Hedeflenen THS'den kasıt, proje dahilinde yürüteceğiniz çalışmalar neticesinde hangi THS'ye ulaşmış olmayı hedeflediğinize dair sizin öngörünüzdür.

Hesaplamanın doğru olabilmesi için seçilen THS setindeki tüm sorulara "X" (büyük x harfi) işareti ile cevap verilmesi gerekmektedir. Ortalama tamamlanma yüzdesi 80 ve üzeri olan son THS; projenin teknolojik hazırlık seviyesi olarak kabul edilmektedir. X olarak işaretlenen tamamlanma oranlarına göre teknolojik hazırlık seviyesi, soru setinin en sağ ve en yukarıdaki kutucuğunda otomatik olarak hesaplanmaktadır.

Sorularınızı ve görüşlerinizi bizlere cagri.planlama@tubitak.gov.tr veya politikalar@tubitak.gov.tr adreslerinden iletebilirsiniz.

TÜBİTAK Destekleri ile Sağlanan Teknolojik İlerleme Analizi

TÜBİTAK’ın 2012-2017 yılları arasında desteklediği Ar-Ge ve yenilik projeleri temelinde önceki dönem hedeflenen kritik ürün/teknolojilere ilişkin gelinen teknolojik hazırlık seviyesinin, fikri/sınai mülkiyet hakları birikiminin, proje çıktılarının ürünleşme/ticarileşme süreçlerinin ve bu süreçleri destekleyecek konulara ilişkin deneyimlerin belirlenmesine ilişkin olarak, söz konusu dönemdeki ilgili destek programlarının proje yürütücülerine 2019 yılında kapsamlı bir anket çalışması yapılmıştır. Anket,  aşağıdaki destek programlarından Ar-Ge ve yenilik desteği almış proje yürütücülerine iletilmiştir:

• TÜBİTAK 1001 - Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı 

• TÜBİTAK 3501 - Kariyer Geliştirme Programı 

• TÜBİTAK 1003 - Öncelikli Alanlar Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı 

• TÜBİTAK 1005 - Ulusal Yeni Fikirler ve Ürünler Araştırma Destek Programı 

• TÜBİTAK 1501 - Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı

• TÜBİTAK 1505 - Üniversite-Sanayi İşbirliği Destek Programı

• TÜBİTAK 1507 - TÜBİTAK KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı

• TÜBİTAK 1511 - Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Projeleri Destekleme Programı

Şekil 3. “Proje Çıktı Anketi” Bölümleri ve Kapsamları

“Proje Çıktı Anketi”, 6 sektördeki (otomotiv, makina imalat, BİT, enerji, sağlık, tarım ve gıda) öncelikli 100’ü aşkın teknoloji alanında 13 binden fazla proje yürütücüsüne iletilmiş, 4107 proje yürütücüsünden katkı alınmıştır. Seçilen 6 sektörde desteklenen tüm projelerin %32’si analiz edilmiş olup, ankete cevap veren projeler önemli bir örneklem oluşturmaktadır. Dolayısıyla bu analiz ile ulaşılan bulgular, tüm desteklenen projeler konusunda anlamlı yorumlar yapılabilmesine imkan tanıyacak niteliktedir. Analize tabi tutulan proje sayılarının sektörlere göre dağılımı Tablo 1 ‘de verilmektedir.

Tablo 1. Proje Çıktı Anketlerinde Değerlendirmeye Tabi Tutulan Proje Sayıları

“Proje Çıktı Anketi”nin 2. bölümünde proje yürütücülerine, her Teknolojik Hazırlık Seviyesinin (THS) gerektirdiği çalışmaların tamamlanma durumları sorulmuştur.  Bu bölümde TÜBİTAK BTYPD tarafından geliştirilen özgün “Teknoloji Hazırlık Seviyesi Belirleme Soru Grupları” ve “Teknoloji Hazırlık Seviyesi Hesaplama Metodolojisi” kullanılmıştır.