2026 yılında Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından; Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülleri olmak üzere dört kategoride ödül verilecektir.
Bilim Ödülü:
Ülkemizde yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunmuş hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Bilim Ödülü alanlar için tıklayınız.
Özel Ödül:
Bilim Ödülü eş değeri olarak yurt dışında yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde katkıda bulunmuş, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Özel Ödülü alanlar için tıklayınız.
Hizmet Ödülü:
Ülkemizde bilim ve teknolojinin gelişmesine üstün hizmetlerde bulunmuş kişilere verilir. Hizmet Ödülü için hayatta olmayan bilim insanları da aday gösterilebilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Hizmet Ödülü alanlar için tıklayınız.
Teşvik Ödülü:
Yaptığı çalışmalarla bilime gelecekte uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunabilecek niteliklere sahip olduğunu kanıtlamış, ödülün verildiği yılın ilk gününde 40 yaşını geçmemiş, Türkiye’de yerleşik hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Teşvik Ödülü alanlar için tıklayınız.
Başvuru ve Değerlendirme Süreci:
Teşvik Ödülü’ne adaylar kişisel olarak başvurabilir veya aday gösterilebilirler. Bilim, Özel ve Hizmet Ödüllerine kişisel başvuru yapılamamakta, aday gösterilmek gerekmektedir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine;
Geçmişte TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet Ödülü veya TÜBİTAK-TWAS Bilim Ödülü almış olanlar,
Yükseköğretim Kurulu (YÖK),
Türkiye Bilimler Akademisi Konseyi,
Üniversitelerin Senatoları veya Yönetim Kurulları,
aday gösterebilirler.
TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvurular Başvuru Sistemi üzerinden gerçekleştirilmektedir. Ödüle başvuru yapacak aday ve aday gösteren kişi veya kurum/kuruluşun en üst yetkilisinin ARBİS’te güncel kaydının olması, yoksa “Yeni Kullanıcı Kaydı” gerçekleştirmesi ve talep edilen belgelerin “Başvuru Sistemi”ne eksiksiz yüklenmesi gerekmektedir. Başvuru aşaması tamamlandıktan sonra “Kabul Taahhüt ve Beyan Formu” aday ve aday gösteren kişi veya aday gösteren kurum/kuruluşun en üst yetkili yöneticisi tarafından e-imza ile imzalanmalıdır. Başvuru esnasında yurt dışında olup ve e-imza kullanamayan adaylar, başvuru formunun çıktısını imzaladıktan sonra ilgili formun taranmış hâlini öncelikle e-postayla daha sonra aşağıdaki iletişim adresimize posta ya da kargoyla iletebilirler. (Başvuru dosyası, başvuru süresi içerisinde posta ya da kargoya verilmiş olmalıdır.)
Geçmişte TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet Ödülü veya TÜBİTAK-TWAS Bilim Ödülü almış kişi aday gösteriyorsa TÜBİTAK’tan aldığı ödül türünü ve ödül alma yılını başvuru sisteminde ilgili sekmeye eklemelidir. Aday gösteren üniversite senatosu/yönetim kurulu ise başvuru sisteminde rektörün imzası olmalıdır. TÜBİTAK ödül başvurularına ilişkin iş ve işlemler hakkında rektör yardımcısına vekâlet verilmişse ya da başvurunun yapıldığı esnada rektör yardımcısı rektöre vekâlet ediyorsa ilgili vekâlet belgesi sisteme yüklenmelidir. Vekâlet geçerlilik tarihleri başvurunun e-imza ile tamamlandığı tarihi kapsamalıdır.
Aynı dönemde Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülü kategorilerinden yalnızca birine başvurulabilir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerinden her bir ödül türüne en çok 3 kez başvuru yapılabilir. 2010 yılından önceki başvurular bu sayıya dâhil değildir.
1985 yılı ve öncesi doğumlu adaylar, Teşvik Ödülüne başvuru yapamaz. Ancak, kadın başvuru sahiplerinin yapmış olduğu her doğum için 40 yaş sınırına bir yıl ilave edilir.
2026 yılında TÜBA-Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanı Ödülleri (GEBİP) ve/veya Uluslararası TÜBA Akademi Ödüllerine başvuru yapanlar 2026 yılı TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvuru yapamaz. Adayın bu ödüllere başvurusunun tespit edilmesi durumunda başvurusu geçersiz sayılacaktır.
Bilim, Özel ve Teşvik Ödülleri için: Adayların ödülü hak etme gerekçelerinin en fazla 750 kelimeyle açıklanması ve bu açıklamanın, hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan yayınlarla desteklenmesi beklenmektedir.
“Gerekçe Çerçevesinde Seçilmiş Yayın Bilgileri” başlığında yer alan ve hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan 5 yayının birer örneği, “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmelidir. Adayın bu 5 yayınla yaptığı katkılar ile bu yayınlardaki katkı payı en fazla 250 kelimeyle açıklanmalıdır. Eğer adayın birden fazla konuda katkısı varsa asıl önemli katkısı dışındakiler konulara göre ayrılmalıdır. “Gerekçe Çerçevesinde Diğer Bilimsel Yayınlar” başlığında yer alan en fazla 15 yayının birer örneği “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmeli ve konulara göre ayrılan katkılar hakkında 500 kelimeyi geçmeyen bir açıklama yazısı eklenmelidir.
Bir adayın başvurusundaki asıl önemli katkıda birinci derecede esas olan yayınlar (Gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayın), başka bir adayın aynı türde ödüle başvurusunda kullanılamaz. TÜBİTAK, birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilen yayınlar için bu beyanı araştırma hakkına sahiptir. İlgili yayında birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilmesine karşın, bu yayınlardan herhangi birinde adayın birinci derecede katkısı olmamasının tespit edilmesi durumunda başvuru değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca, gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayının, adayın doktora çalışmasından bağımsız olması gerekmektedir.
Hizmet Ödülü için: Başvurular, adayların ödülü hak etme gerekçeleri ve varsa bu gerekçeyi destekleyen ilgili dokümanı içermelidir. Gerekçede; adayın bilim insanı yetiştirmek, mensup olduğu bilim dalının kurumsallaşması için çalışmalar yapmak, bilimsel kurum ve kuruluşlar kurmak veya kurulmasına önemli ölçüde katkıda bulunmak bakımlarından ülkemizdeki bilim ve teknolojinin gelişmesine ne şekilde üstün hizmette bulunduğu en fazla 750 kelimeyle açıklanmalıdır.
Bilim, Özel, Hizmet Ödülleri; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri ile Sosyal ve Beşeri Bilimler alanlarında, Teşvik Ödülü; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri, Sosyal ve Beşeri Bilimler ile Kutup Çalışmaları alanlarında verilir. Bilim Ödülü sayısı sekizi, Özel Ödül sayısı dördü, Hizmet Ödülü sayısı dördü ve Teşvik Ödülü sayısı yirmiyi geçemez.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik ödüllerinin türüne göre plaket ve berat verilir. Bilim ve Özel Ödülleri için 10 tam altın karşılığı, Teşvik Ödülü için 5 tam altın karşılığı tutar Türk Lirası olarak banka hesaplarına yatırılır. Bilim ve Teşvik Ödülü alanlara ayrıca, her yıl Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda (2026 yılı için 3.000.000 TL) yurt içinde yürüteceği araştırmalarda kullanılmak üzere araştırma desteği verilir.
Ödül değerlendirme sürecinde yapılan tüm değerlendirme ve oluşturulan görüşler ile değerlendirmelerine başvurulan hakem/danışman isimleri ve bunlar tarafından verilen görüşler gizli olup sayılanlar 4982 sayılı kanunun 26’ncı maddesinin birinci fıkrası gereğince bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Başvurular 4 Haziran 2026 Perşembe günü saat 16.00’ya kadar kabul edilecektir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerini kazananlar aynı yıl içinde açıklanır ve ödüller düzenlenecek bir törenle sahiplerine verilir.
İletişim:
TÜBİTAK Yönetim Kurulu Sekretarya Birimi
Tunus Caddesi, No:80
06680, Kavaklıdere-Ankara
(0312) 298 11 32
2025 yılında Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından; Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülleri olmak üzere dört kategoride ödül verilecektir.
Bilim Ödülü: Ülkemizde yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunmuş hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Bilim Ödülü alanlar için tıklayınız.
Özel Ödül: Bilim Ödülü eş değeri olarak yurt dışında yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde katkıda bulunmuş, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Özel Ödülü alanlar için tıklayınız.
Hizmet Ödülü: Ülkemizde bilim ve teknolojinin gelişmesine üstün hizmetlerde bulunmuş kişilere verilir. Hizmet Ödülü için hayatta olmayan bilim insanları da aday gösterilebilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Hizmet Ödülü alanlar için tıklayınız.
Teşvik Ödülü: Yaptığı çalışmalarla bilime gelecekte uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunabilecek niteliklere sahip olduğunu kanıtlamış, ödülün verildiği yılın ilk gününde 40 yaşını geçmemiş, Türkiye’de yerleşik hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Teşvik Ödülü alanlar için tıklayınız.
Başvuru ve Değerlendirme Süreci
Teşvik Ödülü’ne adaylar kişisel olarak başvurabilir veya aday gösterilebilirler. Bilim, Özel ve Hizmet Ödüllerine kişisel başvuru yapılamamakta, aday gösterilmek gerekmektedir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine;
Geçmişte TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet Ödülü veya TÜBİTAK-TWAS Bilim Ödülü almış olanlar
Yükseköğretim Kurulu (YÖK)
Türkiye Bilimler Akademisi Konseyi
Üniversitelerin Senatoları veya Yönetim Kurulları
aday gösterebilirler.
TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvurular https://oduller.tubitak.gov.tr internet adresinden erişilecek “Ödüller Başvuru Sistemi” üzerinden gerçekleşmektedir. Ödüle başvuru yapacak aday ve aday gösteren kişi veya kurum/kuruluşun en üst yetkilisinin ARBİS’te güncel kaydının olması, yoksa “Yeni Kullanıcı Kaydı” gerçekleştirmesi ve talep edilen belgelerin “Başvuru Sistemine” eksiksiz yüklenmesi gerekmektedir. Başvuru aşaması tamamlandıktan sonra “Kabul Taahhüt ve Beyan Formu” aday ve aday gösteren kişi veya aday gösteren kurum/kuruluşun en üst yetkili yöneticisi tarafından e-imza ile imzalanmalıdır. Başvuru esnasında yurt dışında olup ve e-imza kullanamayan adaylar, başvuru formunun çıktısını imzaladıktan sonra ilgili formun taranmış halini öncelikle e-postayla daha sonra aşağıdaki iletişim adresimize posta ya da kargoyla iletebilirler.
Aday gösteren kişi daha önce TÜBİTAK’tan aldığı ödül türünü ve ödül alma yılını başvuru sisteminde ilgili sekmeye eklemelidir. Aday gösteren üniversite senatosu/yönetim kurulu ise başvuru sisteminde rektörün imzası olmalıdır. TÜBİTAK Ödül başvurularına ilişkin iş ve işlemler hakkında rektör yardımcısına vekâlet verilmişse ya da başvurunun yapıldığı esnada rektör yardımcısı rektöre vekâlet ediyorsa ilgili vekâlet belgesi sisteme yüklenmelidir. Vekâlet geçerlilik tarihleri başvurunun e-imza ile tamamlandığı tarihi kapsamalıdır.
Aynı dönemde Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülü kategorilerinden yalnızca birine başvurulabilir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerinden her bir ödül türüne en çok 3 kez başvuru yapılabilir. 2010 yılından önceki başvurular bu sayıya dâhil değildir.
1984 yılı ve öncesi doğumlu adaylar, Teşvik Ödülüne başvuru yapamaz.
Kadın başvuru sahiplerinin her doğumu için 40 yaş sınırına bir yıl ilave edilir.
2025 yılında TÜBA -Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanı Ödülleri (GEBİP) ve Uluslararası TÜBA Akademi Ödüllerine başvuru yapanlar 2025 yılı TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvuru yapamaz. Adayın bu ödüllere başvurusunun tespit edilmesi durumunda başvurusu geçersiz sayılacaktır.
Bilim, Özel ve Teşvik Ödülleri için; Adayların ödülü hak etme gerekçelerinin en fazla 750 kelimeyle açıklanması ve bu açıklamanın, hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan yayınlarla desteklenmesi beklenmektedir.
“Gerekçe Çerçevesinde Seçilmiş Yayın Bilgileri” başlığında yer alan ve hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan 5 yayının birer örneği, “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmelidir. Adayın bu 5 yayınla yaptığı katkılar ile bu yayınlardaki katkı payı en fazla 250 kelimeyle açıklanmalıdır. Eğer adayın birden fazla konuda katkısı varsa, asıl önemli katkısı dışındakiler konulara göre ayrılmalıdır. “Gerekçe Çerçevesinde Diğer Bilimsel Yayınlar” başlığında yer alan en fazla 15 yayının birer örneği “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmeli ve konulara göre ayrılan katkılar hakkında 500 kelimeyi geçmeyen bir açıklama yazısı eklenmelidir.
Bir adayın başvurusundaki asıl önemli katkıda birinci derecede esas olan yayınlar (Gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayın), başka bir adayın aynı türde ödüle başvurusunda kullanılamaz. TÜBİTAK, birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilen yayınlar için bu beyanı araştırma hakkına sahiptir. İlgili yayında birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilmesine karşın, bu yayınlardan herhangi birinde adayın birinci derecede katkısı olmamasının tespit edilmesi durumunda başvuru değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca, gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayının, adayın doktora çalışmasından bağımsız olması gerekmektedir.
Hizmet Ödülü için; Başvurular, adayların ödülü hak etme gerekçeleri ve varsa bu gerekçeyi destekleyen ilgili dokümanı içermelidir. Gerekçede; adayın bilim insanı yetiştirmek, mensup olduğu bilim dalının kurumsallaşması için çalışmalar yapmak, bilimsel kurum ve kuruluşlar kurmak veya kurulmasına önemli ölçüde katkıda bulunmak bakımlarından ülkemizdeki bilim ve teknolojinin gelişmesine ne şekilde üstün hizmette bulunduğu en fazla 750 kelimeyle açıklanmalıdır. Aday gösterilecek kişinin hayatta olmaması durumunda başvuru formu indirilip, doldurularak varsa eklenecek diğer belgelerle birlikte aşağıda yer alan adrese iletilmelidir. Vefat etmiş adaylar için doldurulacak başvuru formu için oduller@tubitak.gov.tr adresine e-posta gönderebilirsiniz.
Bilim, Özel, Hizmet Ödülleri; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri ile Sosyal ve Beşeri Bilimler alanlarında, Teşvik Ödülü; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri, Sosyal ve Beşeri Bilimler ile Kutup Çalışmaları alanlarında verilir. Bilim Ödülü sayısı sekizi, Özel Ödül sayısı dördü, Hizmet Ödülü sayısı dördü ve Teşvik Ödülü sayısı yirmiyi geçemez.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik ödüllerinin türüne göre plaket ve berat verilir. Bilim ve Özel Ödülleri için 10 tam altın karşılığı, Teşvik Ödülü için 5 tam altın karşılığı tutar Türk Lirası olarak banka hesaplarına yatırılır. Bilim ve Teşvik Ödülü alanlara ayrıca, her yıl Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda (2025 yılı için 2.400.000TL) yurt içinde yürüteceği araştırmalarda kullanılmak üzere araştırma desteği verilir.
Ödül değerlendirme sürecinde yapılan tüm değerlendirme ve oluşturulan görüşler ile değerlendirmelerine başvurulan hakem/danışman isimleri ve bunlar tarafından verilen görüşler gizli olup sayılanlar 4982 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrası gereğince bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Başvurular 16 Haziran 2025 Pazartesi günü, saat 17.00’ye kadar kabul edilecektir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerini kazananlar, aynı yıl içinde açıklanır ve ödüller düzenlenecek bir törenle sahiplerine verilir.
İletişim Bilgileri:
TÜBİTAK Yönetim Kurulu Sekretarya Birimi
Tunus Caddesi, No:80
06680, Kavaklıdere-Ankara
e-posta: oduller@tubitak.gov.tr
Tel: 0 312 298 11 32
Bilim Ödülü: Ülkemizde yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunmuş hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Bilim Ödülü alanlar için tıklayınız.
Özel Ödül: Bilim Ödülü eş değeri olarak yurt dışında yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde katkıda bulunmuş, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Özel Ödülü alanlar için tıklayınız.
Hizmet Ödülü: Ülkemizde bilim ve teknolojinin gelişmesine üstün hizmetlerde bulunmuş kişilere verilir. Hizmet Ödülü için hayatta olmayan bilim insanları da aday gösterilebilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Hizmet Ödülü alanlar için tıklayınız.
Teşvik Ödülü: Yaptığı çalışmalarla bilime gelecekte uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunabilecek niteliklere sahip olduğunu kanıtlamış, ödülün verildiği yılın ilk gününde 40 yaşını geçmemiş, Türkiye’de yerleşik hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Teşvik Ödülü alanlar için tıklayınız.
Başvuru ve Değerlendirme Süreci
Teşvik Ödülü’ne adaylar kişisel olarak başvurabilir veya aday gösterilebilirler. Bilim, Özel ve Hizmet Ödüllerine kişisel başvuru yapılamamakta, aday gösterilmek gerekmektedir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine;
Geçmişte TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet Ödülü veya TÜBİTAK-TWAS Bilim Ödülü almış olanlar
Yükseköğretim Kurulu (YÖK)
Türkiye Bilimler Akademisi Konseyi
Üniversitelerin Senatoları veya Yönetim Kurulları
aday gösterebilirler.
TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvurular https://oduller.tubitak.gov.tr internet adresinden erişilecek “Ödüller Başvuru Sistemi” üzerinden gerçekleşmektedir. Ödüle başvuru yapacak aday ve aday gösteren kişi veya kurum/kuruluşun en üst yetkilisinin ARBİS’te güncel kaydının olması, yoksa “Yeni Kullanıcı Kaydı” gerçekleştirmesi ve talep edilen belgelerin “Başvuru Sistemine” eksiksiz yüklenmesi gerekmektedir. Başvuru aşaması tamamlandıktan sonra “Kabul Taahhüt ve Beyan Formu” aday ve aday gösteren kişi veya aday gösteren kurum/kuruluşun en üst yetkili yöneticisi tarafından e-imza ile imzalanmalıdır. Başvuru esnasında yurt dışında olup ve e-imza kullanamayan adaylar, başvuru formunun çıktısını imzaladıktan sonra ilgili formun taranmış halini öncelikle e-postayla daha sonra aşağıdaki iletişim adresimize posta ya da kargoyla iletebilirler.
Aday gösteren kişi daha önce TÜBİTAK’tan aldığı ödül türünü ve ödül alma yılını başvuru sisteminde ilgili sekmeye eklemelidir. Aday gösteren üniversite senatosu/yönetim kurulu ise başvuru sisteminde rektörün imzası olmalıdır. TÜBİTAK Ödül başvurularına ilişkin iş ve işlemler hakkında rektör yardımcısına vekâlet verilmişse ya da başvurunun yapıldığı esnada rektör yardımcısı rektöre vekâlet ediyorsa ilgili vekâlet belgesi sisteme yüklenmelidir. Vekâlet geçerlilik tarihleri başvurunun e-imza ile tamamlandığı tarihi kapsamalıdır.
Aynı dönemde Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülü kategorilerinden yalnızca birine başvurulabilir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerinden her bir ödül türüne en çok 3 kez başvuru yapılabilir. 2010 yılından önceki başvurular bu sayıya dâhil değildir.
1984 yılı ve öncesi doğumlu adaylar, Teşvik Ödülüne başvuru yapamaz.
Kadın başvuru sahiplerinin her doğumu için 40 yaş sınırına bir yıl ilave edilir.
2025 yılında TÜBA -Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanı Ödülleri (GEBİP) ve Uluslararası TÜBA Akademi Ödüllerine başvuru yapanlar 2025 yılı TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvuru yapamaz. Adayın bu ödüllere başvurusunun tespit edilmesi durumunda başvurusu geçersiz sayılacaktır.
Bilim, Özel ve Teşvik Ödülleri için; Adayların ödülü hak etme gerekçelerinin en fazla 750 kelimeyle açıklanması ve bu açıklamanın, hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan yayınlarla desteklenmesi beklenmektedir.
“Gerekçe Çerçevesinde Seçilmiş Yayın Bilgileri” başlığında yer alan ve hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan 5 yayının birer örneği, “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmelidir. Adayın bu 5 yayınla yaptığı katkılar ile bu yayınlardaki katkı payı en fazla 250 kelimeyle açıklanmalıdır. Eğer adayın birden fazla konuda katkısı varsa, asıl önemli katkısı dışındakiler konulara göre ayrılmalıdır. “Gerekçe Çerçevesinde Diğer Bilimsel Yayınlar” başlığında yer alan en fazla 15 yayının birer örneği “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmeli ve konulara göre ayrılan katkılar hakkında 500 kelimeyi geçmeyen bir açıklama yazısı eklenmelidir.
Bir adayın başvurusundaki asıl önemli katkıda birinci derecede esas olan yayınlar (Gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayın), başka bir adayın aynı türde ödüle başvurusunda kullanılamaz. TÜBİTAK, birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilen yayınlar için bu beyanı araştırma hakkına sahiptir. İlgili yayında birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilmesine karşın, bu yayınlardan herhangi birinde adayın birinci derecede katkısı olmamasının tespit edilmesi durumunda başvuru değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca, gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayının, adayın doktora çalışmasından bağımsız olması gerekmektedir.
Hizmet Ödülü için; Başvurular, adayların ödülü hak etme gerekçeleri ve varsa bu gerekçeyi destekleyen ilgili dokümanı içermelidir. Gerekçede; adayın bilim insanı yetiştirmek, mensup olduğu bilim dalının kurumsallaşması için çalışmalar yapmak, bilimsel kurum ve kuruluşlar kurmak veya kurulmasına önemli ölçüde katkıda bulunmak bakımlarından ülkemizdeki bilim ve teknolojinin gelişmesine ne şekilde üstün hizmette bulunduğu en fazla 750 kelimeyle açıklanmalıdır. Aday gösterilecek kişinin hayatta olmaması durumunda başvuru formu indirilip, doldurularak varsa eklenecek diğer belgelerle birlikte aşağıda yer alan adrese iletilmelidir. Vefat etmiş adaylar için doldurulacak başvuru formu için oduller@tubitak.gov.tr adresine e-posta gönderebilirsiniz.
Bilim, Özel, Hizmet Ödülleri; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri ile Sosyal ve Beşeri Bilimler alanlarında, Teşvik Ödülü; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri, Sosyal ve Beşeri Bilimler ile Kutup Çalışmaları alanlarında verilir. Bilim Ödülü sayısı sekizi, Özel Ödül sayısı dördü, Hizmet Ödülü sayısı dördü ve Teşvik Ödülü sayısı yirmiyi geçemez.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik ödüllerinin türüne göre plaket ve berat verilir. Bilim ve Özel Ödülleri için 10 tam altın karşılığı, Teşvik Ödülü için 5 tam altın karşılığı tutar Türk Lirası olarak banka hesaplarına yatırılır. Bilim ve Teşvik Ödülü alanlara ayrıca, her yıl Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda (2025 yılı için 2.400.000TL) yurt içinde yürüteceği araştırmalarda kullanılmak üzere araştırma desteği verilir.
Ödül değerlendirme sürecinde yapılan tüm değerlendirme ve oluşturulan görüşler ile değerlendirmelerine başvurulan hakem/danışman isimleri ve bunlar tarafından verilen görüşler gizli olup sayılanlar 4982 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrası gereğince bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Başvurular 2 Haziran 2025 Pazartesi günü, saat 17.00’ye kadar kabul edilecektir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerini kazananlar, aynı yıl içinde açıklanır ve ödüller düzenlenecek bir törenle sahiplerine verilir.
İletişim Bilgileri:
TÜBİTAK Yönetim Kurulu Sekretarya Birimi
Tunus Caddesi, No:80
06680, Kavaklıdere-Ankara
e-posta: oduller@tubitak.gov.tr
Tel: 0 312 298 11 32
Bilim Ödülü: Ülkemizde yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunmuş hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Bilim Ödülü alanlar için tıklayınız.
Özel Ödül: Bilim Ödülü eş değeri olarak yurt dışında yaptığı çalışmalarla bilime uluslararası düzeyde katkıda bulunmuş, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı, hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Özel Ödülü alanlar için tıklayınız.
Hizmet Ödülü: Ülkemizde bilim ve teknolojinin gelişmesine üstün hizmetlerde bulunmuş kişilere verilir. Hizmet Ödülü için hayatta olmayan bilim insanları da aday gösterilebilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Hizmet Ödülü alanlar için tıklayınız.
Teşvik Ödülü: Yaptığı çalışmalarla bilime gelecekte uluslararası düzeyde önemli katkılarda bulunabilecek niteliklere sahip olduğunu kanıtlamış, ödülün verildiği yılın ilk gününde 40 yaşını geçmemiş, Türkiye’de yerleşik hayattaki bilim insanlarına verilir.
Geçmiş yıllarda TÜBİTAK Teşvik Ödülü alanlar için tıklayınız.
Başvuru ve Değerlendirme Süreci
Teşvik Ödülü’ne adaylar kişisel olarak başvurabilir veya aday gösterilebilirler. Bilim, Özel ve Hizmet Ödüllerine kişisel başvuru yapılamamakta, aday gösterilmek gerekmektedir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine;
Geçmişte TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet Ödülü veya TÜBİTAK-TWAS Bilim Ödülü almış olanlar
Yükseköğretim Kurulu (YÖK)
Türkiye Bilimler Akademisi Konseyi
Üniversitelerin Senatoları veya Yönetim Kurulları
Bilimsel ve teknolojik alanlarda faaliyet gösteren kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarının en üst karar alma organları
TÜBİTAK Ar-Ge ve Ar-Ge Kolaylık Birimleri Yönetim Kurulları ve TÜBİTAK Araştırma Grupları Yürütme Komiteleri (kendi faaliyet alanlarında)
aday gösterebilirler.
TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvurular https://oduller.tubitak.gov.tr internet adresinden erişilecek “Ödüller Başvuru Sistemi” üzerinden gerçekleşmektedir. Ödüle başvuru yapacak aday ve aday gösteren kişi veya kurum/kuruluşun en üst yetkilisinin ARBİS’te güncel kaydının olması, yoksa “Yeni Kullanıcı Kaydı” gerçekleştirmesi ve talep edilen belgelerin “Başvuru Sistemine” eksiksiz yüklenmesi gerekmektedir. Başvuru aşaması tamamlandıktan sonra “Kabul Taahhüt ve Beyan Formu” aday ve aday gösteren kişi veya aday gösteren kurum/kuruluşun en üst yetkili yöneticisi tarafından e-imza ile imzalanmalıdır. Başvuru esnasında yurt dışında olup ve e-imza kullanamayan adaylar, başvuru formunun çıktısını imzaladıktan sonra ilgili formun taranmış halini öncelikle e-postayla daha sonra aşağıdaki iletişim adresimize posta ya da kargoyla iletebilirler.
Aday gösteren kişi daha önce TÜBİTAK’tan aldığı ödül türünü ve ödül alma yılını başvuru sisteminde ilgili sekmeye eklemelidir. Aday gösteren üniversite senatosu/yönetim kurulu ise başvuru sisteminde rektörün imzası olmalıdır. TÜBİTAK Ödül başvurularına ilişkin iş ve işlemler hakkında rektör yardımcısına vekâlet verilmişse ya da başvurunun yapıldığı esnada rektör yardımcısı rektöre vekâlet ediyorsa ilgili vekâlet belgesi sisteme yüklenmelidir. Vekâlet geçerlilik tarihleri başvurunun e-imza ile tamamlandığı tarihi kapsamalıdır.
Aynı dönemde Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödülü kategorilerinden yalnızca birine başvurulabilir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerinden her bir ödül türüne en çok 3 kez başvuru yapılabilir. 2010 yılından önceki başvurular bu sayıya dâhil değildir.
1984 yılı ve öncesi doğumlu adaylar, Teşvik Ödülüne başvuru yapamaz.
Kadın başvuru sahiplerinin her doğumu için 40 yaş sınırına bir yıl ilave edilir.
2025 yılında TÜBA -Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanı Ödülleri (GEBİP) ve Uluslararası TÜBA Akademi Ödüllerine başvuru yapanlar 2025 yılı TÜBİTAK Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerine başvuru yapamaz. Adayın bu ödüllere başvurusunun tespit edilmesi durumunda başvurusu geçersiz sayılacaktır.
Bilim, Özel ve Teşvik Ödülleri için; Adayların ödülü hak etme gerekçelerinin en fazla 750 kelimeyle açıklanması ve bu açıklamanın, hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan yayınlarla desteklenmesi beklenmektedir.
“Gerekçe Çerçevesinde Seçilmiş Yayın Bilgileri” başlığında yer alan ve hazırlanmasında birinci derecede katkı sağlanan 5 yayının birer örneği, “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmelidir. Adayın bu 5 yayınla yaptığı katkılar ile bu yayınlardaki katkı payı en fazla 250 kelimeyle açıklanmalıdır. Eğer adayın birden fazla konuda katkısı varsa, asıl önemli katkısı dışındakiler konulara göre ayrılmalıdır. “Gerekçe Çerçevesinde Diğer Bilimsel Yayınlar” başlığında yer alan en fazla 15 yayının birer örneği “Ek Dosyalar” başlığına yüklenmeli ve konulara göre ayrılan katkılar hakkında 500 kelimeyi geçmeyen bir açıklama yazısı eklenmelidir.
Bir adayın başvurusundaki asıl önemli katkıda birinci derecede esas olan yayınlar (Gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayın), başka bir adayın aynı türde ödüle başvurusunda kullanılamaz. TÜBİTAK, birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilen yayınlar için bu beyanı araştırma hakkına sahiptir. İlgili yayında birinci derecede katkı sağlandığı beyan edilmesine karşın, bu yayınlardan herhangi birinde adayın birinci derecede katkısı olmamasının tespit edilmesi durumunda başvuru değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca, gerekçe çerçevesinde seçilmiş 5 yayının, adayın doktora çalışmasından bağımsız olması gerekmektedir.
Hizmet Ödülü için; Başvurular, adayların ödülü hak etme gerekçeleri ve varsa bu gerekçeyi destekleyen ilgili dokümanı içermelidir. Gerekçede; adayın bilim insanı yetiştirmek, mensup olduğu bilim dalının kurumsallaşması için çalışmalar yapmak, bilimsel kurum ve kuruluşlar kurmak veya kurulmasına önemli ölçüde katkıda bulunmak bakımlarından ülkemizdeki bilim ve teknolojinin gelişmesine ne şekilde üstün hizmette bulunduğu en fazla 750 kelimeyle açıklanmalıdır. Aday gösterilecek kişinin hayatta olmaması durumunda başvuru formu indirilip, doldurularak varsa eklenecek diğer belgelerle birlikte aşağıda yer alan adrese iletilmelidir. Vefat etmiş adaylar için doldurulacak başvuru formu için oduller@tubitak.gov.tr adresine e-posta gönderebilirsiniz.
Bilim, Özel, Hizmet Ödülleri; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri ile Sosyal ve Beşeri Bilimler alanlarında, Teşvik Ödülü; Temel Bilimler, Mühendislik Bilimleri, Sağlık Bilimleri, Sosyal ve Beşeri Bilimler ile Kutup Çalışmaları alanlarında verilir. Bilim Ödülü sayısı sekizi, Özel Ödül sayısı dördü, Hizmet Ödülü sayısı dördü ve Teşvik Ödülü sayısı yirmiyi geçemez.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik ödüllerinin türüne göre plaket ve berat verilir. Bilim ve Özel Ödülleri için 10 tam altın karşılığı, Teşvik Ödülü için 5 tam altın karşılığı tutar Türk Lirası olarak banka hesaplarına yatırılır. Bilim ve Teşvik Ödülü alanlara ayrıca, her yıl Yönetim Kurulunca belirlenen miktarda (2025 yılı için 2.400.000TL) yurt içinde yürüteceği araştırmalarda kullanılmak üzere araştırma desteği verilir.
Ödül değerlendirme sürecinde yapılan tüm değerlendirme ve oluşturulan görüşler ile değerlendirmelerine başvurulan hakem/danışman isimleri ve bunlar tarafından verilen görüşler gizli olup sayılanlar 4982 sayılı Kanun’un 26’ncı maddesinin birinci fıkrası gereğince bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Başvurular 2 Haziran 2025 Pazartesi günü, saat 17.00’ye kadar kabul edilecektir.
Bilim, Özel, Hizmet ve Teşvik Ödüllerini kazananlar, aynı yıl içinde açıklanır ve ödüller düzenlenecek bir törenle sahiplerine verilir.
İletişim Bilgileri:
TÜBİTAK Yönetim Kurulu Sekretarya Birimi
Tunus Caddesi, No:80
06680, Kavaklıdere-Ankara
e-posta: oduller@tubitak.gov.tr
Tel: 0 312 298 11 32
Türkiye’nin ulusal yapay zekâ ekosisteminin güçlendirilmesi ve Avrupa ile iş birliğinin geliştirilmesi amacıyla düzenlenen “Stratejiden Uygulamaya: BSC Yapay Zekâ Fabrikası” etkinliği, 9 Ekim 2025 Perşembe günü ODTÜ CoZone’da gerçekleştirildi.
Etkinlik, Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcımız Sayın Zekeriya Çoştu, TÜBİTAK Başkanımız Sayın Prof. Dr. Orhan Aydın, Büyükelçi Hami Aksoy, ODTÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ender Ciğeroğlu, BSC Operasyon Direktörü ve CIO’su Sergi Girona Turell ile BSC İnovasyon ve İş Geliştirme Direktörü ve Yapay Zekâ Fabrikası Proje Koordinatörü Mariona Sanz Ausàs ve Bakanlığın genel müdürleri ile genel müdür yardımcılarının katılımıyla yapıldı.
"100'den fazla girişimimiz bu altyapılardan ücretsiz istifade edebilecek"
Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcımız Sayın Zekeriya Çoştu, etkinlikteki konuşmasında, kalkınma yolculuklarının odağına teknolojiyi koyduklarını ve Milli Teknoloji Hamlesi vizyonuyla hareket ettiklerini söyledi. AR-GE'ye ayrılan kaynakların 20 yıl önce 1,5 milyar dolar seviyesindeyken bugün 16-17 milyar dolara yükseldiğine dikkati çeken Çoştu, "Araştırmacı insan kaynağımız aynı dönemde yaklaşık 10 katlık bir artışla bugün 300 binler seviyesine ulaştı. Bu sayede ülkede teknoloji geliştirme nitelikli inovasyona imza atma noktasında müthiş bir yetkinlik inşa ettik. Özel sektör AR-GE merkezlerimizin sayısı 1600'e ulaştı. Binlerce başarılı start-upımız çok nitelikli araştırmalara imza atan araştırmacılarımızla beraber üniversitelerimizle önemli bir kapasite hep birlikte inşa ettiğimize inanıyoruz." diye konuştu. Çoştu, rekabetin içinde kalmak hatta buna öncülük edebilmek için büyük veri hesaplama altyapılarına ihtiyaç duyulduğunun altını çizerek, son dönemde ülkelerin gündeminde devasa veri merkezleri inşaatları, çip anlaşmaları, çip üreticilerinin astronomik değerlemeleri olduğunu dile getirdi. Teknoloji dünyasında ön plana çıkan gelişmelerin bugünlerde veri merkezleri yani hesaplama üzerinden şekillendiğini anlatan Çoştu, şu ifadeleri kullandı: "Türkiye olarak biz de bu yarışta geri kalmak istemiyoruz. Hesaplama altyapılarına erişim ve bunlara sahip olma noktasına odaklı bir gündem yürütüyoruz. Türkiye'nin geleceği parlak, teknoloji ekosisteminin potansiyeli büyük. Dolayısıyla Türkiye'nin inşa etmesi gereken hesaplama altyapısı da muazzam seviyede. Bugün Türkiye yaklaşık 250 megavat seviyesinde veri merkezi altyapısına sahip. 2030'a geldiğimizde bu kapasitenin 1 gigavatlar seviyesine çıkmasını öngörüyoruz. Yaklaşık 10 milyar dolarlık bir yatırımın önümüzdeki 4-5 yıl içerisinde yapılması gerekiyor. Biz bunu gerçekleştirebileceğimize inanıyoruz. Bunun için Bakanlık olarak kapsamlı destekler de hazırlıyoruz. Birkaç gün içerisinde HIT-30 Programımız kapsamında veri merkezleri, yapay zeka işlem altyapıları hatta kuantum hesaplama altyapıları noktasında yeni çağrıları hayata geçireceğiz. Türkiye'nin teknoloji, AR-GE ekosisteminin, akademisinin bu altyapılara bugünden erişebilmesini sağlayacak gerekli adımları atıyoruz. Halihazırda MareNostrum5 ve EuroHPC girişimi üzerinden bizim ekosistemimiz, altyapılara erişim sağlamaya başladı. Aldığım bilgilere istinaden 100'den fazla girişimimiz bu altyapılardan ücretsiz istifade edebilecek. Bunun maddi değeri, zannediyorum, 30-50 milyon dolarlar seviyesinde. Biz inanıyoruz ki bu adımlar ve önümüzdeki dönemde hayata geçireceğimiz yeni yatırımlarla teknoloji ekosistemi bir kaldıraç etkisi görecek. Biz de bu adımlara gayretle devam edeceğiz."
"Türkiye'de yapay zekaya yatırım her geçen yıl artıyor"
TÜBİTAK Başkanımız Sayın Prof. Dr. Orhan Aydın da yapay zekanın dünyada en önemli gündem konularından olduğunu belirterek, Türkiye'nin de birçok ülke gibi bu alana yatırımlar yaptığını dile getirdi. Bu kapsamda insan kaynağını güçlendirmenin önemine işaret eden Aydın, TÜBİTAK'ın ekosisteme sağladığı altyapının yanı sıra önemli proje destekleri de sunduğunu vurguladı.
Aydın, imalattan finansa, eğitime, tarımdan sağlığa dijital dönüşümü ilgilendiren pek çok sektöre destek verdiklerini ifade ederek, şunları kaydetti: "Bu desteklerle firmalarımız yapay zeka teknolojilerine uyumlanarak dijital altyapılarını güçlendiriyor, nitelikli insan kaynağını zenginleştiriyor, süreçlerini daha verimli hale getiriyor. Yapay zeka ekosistem çağrımızda, yapay zeka dönüşüm ihtiyacı olan firmalarla onların dönüşümlerine katkı sağlayacak firmaları ve üniversitelerimizi bir araya getiriyoruz. Yapay Zeka Enstitümüz de bu süreçte onlara bu dönüşümde kolaylaştırıcı bir rol üstleniyor. Aynı zamanda kamunun dönüşümü konusunda da kamuya açtığımız yapay zeka ekosistem çağrıları bulunuyor. Başta Yapay Zeka Enstitümüz olmak üzere kendi araştırma merkezlerimiz ve enstitülerimizde de yapay zeka ve ilgili teknolojiler üzerine araştırmalar yapıyoruz. Yapay zeka ekosistemimizin nitelikli başvuru sayılarından her geçen gün güçlendiğini ve ülkemizin bu alandaki yatırımlarının her geçen yıl arttığını görmekten mutluyuz."
TRUBA ve EuroHPC iş birlikleriyle yapay zekâ altyapısı güçleniyor
TÜBİTAK çatısı altında yürütülen çalışmalarla, Türkiye’nin yapay zekâ araştırmalarında yüksek başarımlı hesaplama kapasitesinin her geçen yıl arttığına vurgu yapan Aydın, “TÜBİTAK ULAKBİM bünyesinde faaliyet gösteren Türk Ulusal Bilim e-Altyapısı (TRUBA), 2003 yılından bu yana araştırmacılara ileri düzey süper bilgisayar olanakları sunuyor. 2023 sonunda faaliyete geçen yeni veri merkezi ve doğrudan sıvı soğutmalı ARF süper bilgisayarı, 80 binden fazla işlemci çekirdeği, 504 GPU ve 14,5 petabayt depolama kapasitesiyle ülkemizin en gelişmiş bilişim altyapısını oluşturuyor. Bu sistem, büyük dil modelleri, sinir ağları ve biyoteknoloji gibi alanlarda çalışan araştırmacılara yüksek işlem gücü sağlarken, aynı zamanda akademi, kamu ve özel sektörün yapay zekâ tabanlı projelerine ivme kazandırıyor” dedi.
Türkiye, Avrupa süperbilgisayar ekosisteminde güçlü bir ortak
TÜBİTAK’ın, aynı zamanda Avrupa Süper Bilişim Ekosisteminin oluşturulması için kurulan EuroHPC Ortak Girişimi’nin de üyesi olduğunu hatırlatan Aydın, “Bu kapsamda Türkiye, dünyanın en gelişmiş süper bilgisayarlarından biri olan Barselona’daki MareNostrum 5 (MN5) sistemine yüzde 10 oranında ortak olarak doğrudan erişim hakkına sahip. EuroHPC destekli süper bilgisayarlar; yüksek başarımlı veri analitiği, makine öğrenmesi ve yapay zekâ uygulamaları için araştırmacıların kullanımına açılıyor. TÜBİTAK ULAKBİM koordinasyonunda ve TÜBİTAK BİLGEM Yapay Zekâ Enstitüsü iş birliğiyle yürütülen BSC AI Factory Projesi de bu kapsamda hayata geçirilmiş olup, Avrupa’nın ilk yedi yapay zekâ fabrikasından biri olarak destekleniyor” ifadelerini kullandı.
Yapay zekâ dönüşümü TÜBİTAK ekosisteminin öncelikli alanı
Prof. Dr. Orhan Aydın, yapay zekâ dönüşümünün yalnızca teknolojik değil, ekonomik ve toplumsal kalkınmanın da itici gücü olduğuna dikkat çekerek, TÜBİTAK’ın bu dönüşümde hem insan kaynağı hem de altyapı tarafında kritik bir rol üstlendiğini belirtti. Aydın, TÜBİTAK’ın “Yapay Zekâ Ekosistem Çağrısı” ile özel sektör, kamu ve üniversiteleri aynı platformda buluşturduğunu, Yapay Zekâ Enstitüsü başta olmak üzere kurum bünyesindeki araştırma merkezleri ve enstitülerde, makine öğrenmesi, büyük veri, robotik ve dil teknolojileri gibi alanlarda yürütülen çalışmaların ekosistemin gelişimine büyük katkı sağladığını vurguladı. “Yapay zekâya dayalı dönüşüm, dijital ekonomide rekabet gücümüzü artıracak ve geleceğin teknolojilerinde söz sahibi olmamızı sağlayacak,” diyen Aydın, TÜBİTAK olarak bu vizyonu desteklemeye kararlılıkla devam ettiklerini söyledi.
ODTÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ender Ciğeroğlu da EuroHPC JU tarafından desteklenen Yapay Zeka Fabrikaları girişiminin akademi, kamu kurumları ve özel sektörü bir araya getirerek yapay zeka araştırma ve geliştirme faaliyetlerini hızlandırmayı amaçladığını söyledi.
Türkiye, Avrupa Süper Bilişim Ekosisteminde Yerini Aldı
Türkiye, EuroHPC Ortak Girişimi (European High Performance Computing Joint Undertaking) üyesi olarak Avrupa süper bilişim ekosisteminin bir parçası konumunda.
Ülkemiz, 2019 Barselona’daki MareNostrum5 (MN5) süper bilgisayar konsorsiyumuna katıldı.
Bu sayede Türkiye’deki araştırmacılar, Avrupa düzeyinde kurulmuş olan, dünyada ilk 20 süper bilgisayar arasında yer alan yüksek başarımlı bilişim kaynaklarından doğrudan faydalanabilmekte.
2003 yılından beri TÜBİTAK ULAKBİM’e ait Türk Ulusal Bilim e-Altyapısı (TRUBA) aracılığıyla araştırmacılara yüksek başarımlı hesaplama (HPC) kaynakları araştırmacılarımızın hizmetinde olup 2023 sonunda faaliyete geçen yeni TÜBİTAK ULAKBİM Veri Merkezi, doğrudan sıvı soğutmalı ARF süper bilgisayarı ve GPU destekli ARF-ACC sistemiyle ülkemizin en gelişmiş bilişim altyapısını sağlıyor. Uzun yıllar sonra dünya sıralamasına giren sistemlerimiz Kasım 2024 itibarıyla ARF ve ARF-ACC sistemleri, Top500 listesinde sırasıyla 354. ve 227., Green500 listesinde ise 26. sırada yer aldı.
EuroHPC kaynakları ülkemizdeki kaynaklarla birlikte araştırmacılarımızın erişimindeki kapasiteyi artırmış, yeni projelere ve özel sektör girişimlerine birçok imkân sunmuştur.
Yapay Zekâ Fabrikalarıyla Avrupa ve Türkiye Arasında Güçlü İş Birliği
2024 yılında EuroHPC tarafından başlatılan AI Factories (Yapay Zekâ Fabrikaları) girişimi kapsamında Türkiye, İspanya öncülüğünde, Portekiz ve Romanya ile birlikte geliştirilen BSC AI Factory Projesine dâhil oldu.
TÜBİTAK ULAKBİM koordinasyonunda, TÜBİTAK BİLGEM Yapay Zekâ Enstitüsü (YZE) iş birliğiyle yürütülen proje; yapay zekâ modellerinin geliştirilmesi, eğitimi ve uygulanması için altyapı, yazılım ve teknik destek servisleri sağlamayı hedefliyor.
Yapay Zekâ Ekosistemine Açık Bir Platform
Etkinlik kapsamında, BSC Operasyon Direktörü ve CIO’su Sergi Girona Turell ile BSC İnovasyon ve İş Geliştirme Direktörü ve Yapay Zekâ Fabrikası Proje Koordinatörü Mariona Sanz Ausàs da sunum gerçekleştirdi. Açılışta konuşan Girona, 2019 yılında başlayan iş birliğini her geçen gün geliştirmek istediklerini ve Türkiye ile olan iş birliğinden çok memnun olduklarını ifade etti.
Etkinlik, Türkiye’deki girişimler, KOBİ’ler, kamu kurumları, teknoparklar, araştırmacılar ve sivil toplum kuruluşları ile Avrupa yapay zekâ ekosistemini bir araya getirdi. Bu kapsamda katılımcılar, MareNostrum5 ve MareNostrum5+ döneminde yürütülen uluslararası iş birliği fırsatlarını da değerlendirme imkânı buldu.
Ulusal Yapay Zekâ Stratejisiyle Uyumlu Bir Adım
BSC Yapay Zekâ Fabrikası Projesi, Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi (UYZS) Yönlendirme Kurulu kararlarıyla da doğrudan örtüşüyor.
Proje, yapay zekâ araştırmalarında hesaplama altyapılarının etkinleştirilmesi, kamu-özel sektör ve akademi arasında iş birliğinin güçlendirilmesi, güvenilir yapay zekâ yaklaşımlarının yaygınlaştırılması hedeflerini destekliyor.
Program kapsamında destek üst limiti gidilecek ülkelere göre değişmektedir. Ülkelere göre belirlenen destek üst limitleri için aşağıdaki dosya bağlantısına tıklayınız.
Uyarı: Destek üst limitleri desteklenecek başvuruların belirlendiği Grup Yürütme Kurulu (GYK) toplantısından bir önceki gün TCMB Döviz Satış Kuru dikkate alınarak Türk Lirası cinsinden hesaplanır. Destek ödemesi hesaplanan bu miktar üzerinden Türk Lirası cinsinden yapılır.
Yurt Dışı Bilimsel Etkinliklere Katılım Desteği, taahhütname, etkinlik değerlendirme raporu, etkinlik katılım belgesi, bildirinin sözlü/poster sunum için kabul edildiğini gösteren belge, TÜBİTAK dışında başka bir kurum/kuruluştan destek alınıp alınmadığına ilişkin yazı, harcama belgeleri (seyahat, etkinlik katılım ücreti ve konaklama faturası) ve bildiri ve yayınlarda TÜBİTAK desteğini gösteren belgelerinin BİDEB Başvuru ve İzleme Sistemi’ne yüklenmesi ve ilgili belgelerin uygun bulunmasından sonra kişinin kendi adına açılmış banka hesabına aktarılır.
Başvurulan etkinlik kapsamında başka bir kurum veya kuruluştan yol, konaklama ve etkinlik katılım ücreti için destek alınması durumunda bu destek, beyan edilen harcamaların toplamından düşülür. Kalan tutar TÜBİTAK tarafından ödenir. Ödenecek destek miktarı TÜBİTAK tarafından kişiye çıkan destek üst limitinden fazla ise sadece üst limit tutarı kadar ödeme yapılır.
Sisteme tutar bilgisi girilirken yabancı para cinsinden yapılan harcamalarda, ödeme yapılan gündeki TCMB ‘Döviz Satış’ kuru dikkate alınıp harcama tutarının TL cinsinden yazılması gerekmektedir.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı İklim Değişikliği Başkanlığı’nın Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ile iş birliği içinde yürüttüğü ve Avrupa Birliği (AB) tarafından finanse edilen “Türkiye’de Yerel İklim Eylemi için AB Ortaklığı” projesi kapsamında düzenlenen “İklim Projeksiyonları Farkındalık Artırma Konferansı” Ankara’da gerçekleştirildi.
Açılış konuşmalarını Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanı Prof. Dr. Hasan MANDAL, UNDP Türkiye Mukim Temsilcisi Louisa VINTON, Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Yeşil Kalkınma ve Kapsayıcı Büyüme Bölüm Başkanı Virve VIMPARI ve İklim Değişikliği Başkanı Prof. Dr. Halil HASAR yaptı.
“TÜBİTAK ve İklim Değişikliği Başkanlığı iş birliği ile Türkiye'nin iklim değişikliği projeksiyonlarına ilişkin riskler tespit edilecek”
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Başkanı Prof. Dr. Hasan Mandal konuşmasında küresel risklerin şiddetine ve iklim değişikliklerinin önemine dikkat çekti. Mandal, “En öncelikli küresel riskler arasında iklim değişikliği ile mücadele, doğal afetler ve biyoçeşitliliğin kaybı bulunmaktadır. Ar-Ge ve yenilik süreçlerindeki dönüşüm, nitelikli bilgi ve insan kaynağı gereksinimini artırmaktadır. Dünya Ekonomik Forumu’nun raporlarına göre, aşırı iklim olayları ve zorunlu göç dalgaları en yıkıcı riskler arasında yer alıyor” dedi. Prof. Dr. Mandal, “Türkiye’nin de ortağı olduğu Barselona Süperbilgisayar Merkezi'nde (BSC-İspanya) bulunan dünyanın en gelişmiş süper bilgisayarlarından olan MareNostrum 5 kaynaklarına erişim TÜBİTAK ULAKBİM tarafından sağlanmaktadır. Ayrıca, TÜBİTAK ULAKBİM tarafından Ankara'da işletilen Türk Ulusal Bilim e-Altyapısı (TRUBA); 180 farklı araştırma kurumundan 6000’den fazla araştırmacıya, bilimsel çalışmalarına katkıda bulunmak üzere doğrudan hizmet vermektedir, farklı kamu kurumları ve araştırma enstitüleriyle ortak projeler gerçekleştirmektedir. 2023 senesi itibari ile gerçekleştirilen yeni teknoloji doğrudan sıvı soğutmalı süper bilgisayar yatırımı ile birlikte; 80.000’den fazla hesaplama çekirdeği kaynağına ulaşmıştır. ARF kümesi adı verilen bu yeni süper bilgisayar sistemi Mayıs 2024’te açıklanan top500.org listesinde yer almıştır.” diye belirtti. Prof. Dr. Mandal, 2002’den bu yana yeşil dönüşüm ve iklim değişikliği alanında ekosistemimizin güçlendirilmesi için 1.372 araştırma odaklı proje ve 1.546 teknoloji ve yenilik odaklı projenin desteklendiğini belirtti. On İkinci Kalkınma Planı çerçevesinde yeşil enerji üretimi, enerji depolama, yeşil ve sürdürülebilir tarım, temiz ve döngüsel ekonomi konularına yönerlik açılan ve başvuruları tamamlanan 1004 Mükemmeliyet Merkezi Destek Programı proje çağrısına 31 Yüksek Teknoloji Platformunun başvuru yaptığına da ayrıca değindi. “Sürdürülebilir, düşük karbonlu ve iklime dirençli kalkınma için MareNostrum 5 ve TRUBA altyapıları kullanılmaktadır. TÜBİTAK ve İklim Değişikliği Başkanlığı iş birliği ile Türkiye'nin iklim değişikliği projeksiyonlarına ilişkin riskler tespit edilecektir,” diye ekledi.
“Türkiye’nin iklim projeksiyonlarını güncellemeyi amaçlamaktayız”
İklim Değişikliği Başkanı Prof. Dr. Halil HASAR konuşmasında, “İklim değişikliği ile mücadelede yerel düzeye inerek iklim tehlikelerini ve sektörel riskleri belirlemek doğru iklim değişikliğine uyum eylemlerinin hayata geçirilmesi açısından önem arz etmektedir. Bu doğrultuda, Türkiye’de Yerel İklim Eylemi için AB Ortaklığı Projesi kapsamında Türkiye’nin iklim projeksiyonlarını güncellemeyi amaçlamaktayız.” dedi.
Hasar, “Çalışmada, görece iyimser ve kötümser senaryo olmak üzere iki farklı SSP senaryosu kullanılarak 2100 yılına kadar bölgesel iklim modeli çalıştırılacaktır. En önemlisi de bu çalışmanın çıktıları yerel iklim değişikliği eylem planlarının bilimsel altlığını oluşturacak ulusal düzeyde üst politika belgeleri ve yatırım programlarında iklim değişikliği kaynaklı risk ve tehlikelerin göz önüne alınmasına imkân sağlayacaktır. Çalışma kapsamında yaklaşık 110 milyon çekirdek saat işlemci kaynak ihtiyacını TÜBİTAK’ın MareNostrum-5 süper bilgisayarını kullanarak karşılayacağız." dedi.
Böylece;
Ülkemizin kayıp ve zararlara karşı uyum ve azaltım politikaları daha net bir şekilde ortaya konulabilecek,
Gerçekleştirilecek etki-etkilenebilirlik analizleri için doğru ve güvenilir bir bilimsel altlık oluşturulacak,
İklim değişikliğine yönelik çalışmalar yapan kamu kurumlarına, yerel yönetimlere ve bilim dünyasına katkı sağlanacak.
Çalışma kapsamında:
Ülkemizin atmosferik değişkenlerini en iyi şekilde yansıtacak 6 farklı Küresel İklim Modelini seçerek dinamik ölçek küçültme metoduyla 3 kilometre çözünürlüğe sahip iklim projeksiyonlarımız hazırlanacak. Bu çalışmada, görece iyimser ve kötümser senaryo olmak üzere iki farklı SSP senaryosu kullanılarak 2100 yılına kadar bölgesel iklim modeli çalıştırılacak.
Ülkemizde kuraklık, sıcak hava dalgası, aşırı yağış, sel ve orman yangınları dahil olmak üzere 40’tan fazla iklim indisi çalışılacak, 12 adet İBBS-1 özelinde sektörel bazlı etkilenebilirlik ve risk analizleri gerçekleştirilecek.
Yapacağımız çalışma, her şeyden önce; ülkemizin iklim değişikliği kaynaklı karşılaşacağı risklerin yüksek doğrulukta tespit edilmesine imkân sağlayacaktır. Böylece; ülkemizin kayıp ve zararlara karşı uyum ve azaltım politikaları daha net bir şekilde ortaya konulabilecek, gerçekleştirilecek etki-etkilenebilirlik analizleri için doğru ve güvenilir bir bilimsel altlık oluşturulacak, İklim değişikliğine yönelik çalışmalar yapan kamu kurumlarına, yerel yönetimlere ve bilim dünyasına katkı sağlanacak.
Proje kapsamında TÜBİTAK, Türkiye ölçeğinde, en yüksek çözünürlüklü gelecek iklim projeksiyonları çalışmasında kullanılmak üzere süper bilgisayar altyapısını sağlayacak.
Toplantının sonunda İklim Değişikliği Başkanlığı ve TÜBİTAK arasında, 2100 yılına kadar bölgesel iklim modeli çalıştırılmak için kullanılacak söz konusu altyapı için bir protokol imzalandı. İmza töreninin ardından proje ve faaliyetleri hakkında bir özet, iklim projeksiyonlarına giriş ve TÜBİTAK ULAKBİM çalışmaları hakkında bilgilendirme sunumları ile devam edildi.